Voorwoord

b_250_0_16777215_00_images_stories_EM3-Voorwoord.jpg‘Erfgoedbehoud vraagt om keuzes maken’
Vorige jaar maakte Den Bosch wereldwijde faam door de Jheronimus Bosch tentoonstelling. Een tentoonstelling over een vijftiende-eeuwse schilder, maar in een eigentijds jasje gestoken. Waar oude en nieuwe technieken samenkwamen, en die massa’s mensen trok. Steeds vaker worden nieuwe technieken op het gebied van digitalisering en visualisatie ingezet voor het behouden, beheren en tentoonstellen van erfgoed. Daarnaast bieden ze mogelijkheden om archeologische objecten, iconische monu menten, schilderijen en artefacten die verloren zijn gegaan vrijwel identiek na te maken. Vorig jaar juni had ik het voorrecht om tijdens de internationale conferentie ‘Digitalisering Cultureel Erfgoed’ in Amsterdam een paneldiscussie over erfgoed in confl ictgebieden voor te zitten. De conferentie die op de laatste dag van het Nederlands EU-voorzitterschap werd georganiseerd, stond grotendeels in het teken van digitalisering van erfgoed, duurzame opslag van data en innovatie, maar ook moedwillige vernietiging. Uit de presentaties en discussies met sprekers uit onder meer Syrië werd duidelijk dat een aanslag op het erfgoed van een gemeenschap, een aanslag is op hun identiteit en een poging hun geschiedenis uit te wissen. De discussie over het documenteren en reconstrueren van erfgoed uit crisisgebieden kan niet zonder de betrokkenheid van hen die verbonden zijn aan dit erfgoed. Hoe kunnen de getroffen gemeenschappen meepraten, toegang krijgen tot de data en profiteren van de ondernomen activiteiten?

Meer dan alleen de fysieke getuigenis van een oude beschaving, staat het erfgoed symbool voor hoop,  continuïteit, veerkracht en identiteit. Terwijl een politieke oplossing voor het geweld in onder andere Syrië, Irak en Libië nog ver weg lijkt, buigen veel Europese academici en erfgoedspecialisten zich over de
vraag hoe het erfgoed uit en in die regio’s beschermd of gereconstrueerd kan worden.


Onze opvattingen over erfgoedbehoud zijn aan verandering onderhevig. Dit zal tijdens de eerste editie van het ErfgoedEvent, de opvolger van de Nederlandse Restauratiebeurs ook aan bod komen. Erfgoedbehoud vraagt om keuzes maken. Dankzij digitaliseringsprojecten kunnen we het erfgoed van een bepaalde regio wereldwijd vastleggen en toegankelijk maken. Dat brengt een verantwoordelijkheid met zich mee. Het is onmogelijk om alles uit het verleden te documenteren en te  bewaren. De selectie die we nu maken heeft invloed op hoe we in de toekomst terugkijken op het verleden. Erfgoeddeskundigen maken direct en indirect keuzes over het wel of niet documenteren, bewaren en presenteren van overblijfselen of bronnen uit het verleden. De uitdaging, maar ook verplichting, is om een zo objectief, divers en gebalanceerd mogelijk beeld te geven van dat verleden. Wat neem je mee, wat sluit je uit? Dit is even zo relevant bij het reconstrueren van erfgoed en des te ingewikkelder wanneer het om erfgoed uit confl ictgebieden gaat en het verlies nog zo vers is. De vraag die wij onszelf moeten stellen is: welke invloed heeft onze keuze op de verhalen die mensen later kunnen vertellen? Ik hoop dat alle deelnemers en bezoekers van het ErfgoedEvent deze vraag op hun eigen beroepspraktijk zullen betrekken. Tot slot wens ik u een inspirerend en succesvol vakevenement toe!

Andrée van Es, voorzitter van de Nationale UNESCO Commissie